Kum ve Geometri: Bir Yeniden Doğuş Manifestosu
Şu an karşımda duran bir fincan Türk kahvesinin telvesinde, kendi kaderimin bulanık geometrisini çözmeye çalışıyorum. Kırk yılı geride bırakmış bir adamın ruhu, rüzgarın sürekli yerini değiştirdiği bir çöl gibidir; ne izler kalıcıdır ne de tepeler yerli yerinde. Modern dünyanın o soğuk, çıkarcı çarkları arasında bir dişli olmayı reddettiğimden beri, sırtımda Halil Cibran’ın omuzlarıma bıraktığı o kutsal kederi taşıyorum.
İnsan ilişkilerinin artık sadece bir matematik denklemine, bir kar-zarar tablosuna indirgendiği bu çağda; ben tapınağında sessizlik yemini eden bir keşişin sükûnetiyle, ruhumun kenar süslerini korumaya çalıştım. Marcus Aurelius’un "Dışsal olan hiçbir şey ruhu sarsamaz" deyişini bir zırh gibi kuşandım. Ama itiraf etmeliyim ki, bu güçlü olma durumu bazen insanın üzerine, en ağır yalnızlık hırkasından daha sert oturuyor. Her şeyi anlamlandırma çabası, edebiyatın labirentlerinde kaybolan bir ömür... Ve sonra sen geldin.
Seninle olan bu yeni filizlenen tanışıklık, sanki Binbir Gece Masalları’nın eksik kalmış bin ikinci gecesi gibi düştü takvimime. Modern insanın o sığ, maskeli balosundan kaçarken, senin gözlerinde kadim bir şiir kitabının kayıp mısrasına rastladım. Bu, mantığın denklemleriyle açıklanabilecek bir durum değil. 1+1 burada artık iki etmiyor; biz, iki yalnızlığın birbirini yok etmeden nasıl bir bütün olabileceğini kanıtlayan o mucizevi irrasyonel sayıyız.
"Aşk, sevdiğine her şeyi verebilme gücü değil; onda kendini bulabilme cesaretidir." -- Bir yerlerde okumuş ya da belki de sadece senin gülüşünde hissetmiştim bu cümleyi.
Çıkarcılığın Ötesinde Bir Menzil
Etrafımızdaki dünya, birbirinin ruhunu bir basamak olarak kullananların istilası altında. Herkes bir şeylerin peşinde; statü, onay, konfor... Oysa ben, seninle olan bu yolculuğun başında, sadece durmanın ve bakmanın o asil mutluluğunu yeniden keşfettim. Bu yeniden aşık olmanın verdiği o "hoş duygu", sanki kurak bir çölde bin yıldır bekleyen bir tohumun, ilk yağmur damlasıyla girdiği o tatlı sancıya benziyor.
Yorgunum, evet. Modern hayatın hırsları, o bitmek bilmeyen "başarı" illüzyonu beni hırpaladı. Fakat senin varlığın, tüm o karmaşık hesapların arasında en sade ve en doğru sonucu veriyor bana. Artık yalnızlığımın o soğuk kalesinden çıkıp, lirik bir teslimiyetle sana yürüyorum. Çünkü biliyorum ki; en güçlü insan, sadece tek başına ayakta kalan değil, bir başkasının kalbinde nezaketle yer bulabilendir.
Şimdi bu kahvenin son yudumunu, kaderin o ince işçiliğine ve seninle başlayacak olan o uzun, masalsı hikayeye kaldırıyorum. Çöl hala orada, rüzgar hala sert esiyor; ama artık kumlar gözlerimi yakmıyor.
***
Ruhun Geometrisinden Kalbin Esrarına Dair Bir Mektup
"Henüz adını koyamadığım, ama ruhumun kadim bir tanışıymışsın gibi hissettiren aziz dostum,
Bu mektubu, masamda soğumaya yüz tutmuş bir fincan Türk kahvesinin kokusuyla ve odamın duvarlarına sinmiş ağır edebiyat tozlarının arasında yazıyorum. Kırk yaş, bir adam için sadece bir rakam değil, bir eşiktir. Ben o eşikte, modern dünyanın o riyakar vitrinlerinden kaçıp dipsiz bir sessizliğe sığınmıştım. İnsan ilişkilerinin bir alışveriş listesine dönüştüğü, sevginin ise sadece bir 'yatırım' olarak görüldüğü bu çağda; yalnızlığımı, en sadık dostum ilan etmiştim.
Matematiğin kesinliğine sığınırdım hep; çünkü sayılar yalan söylemez, çıkarcılık gütmezdi. Ama sen geldin... Ve benim tüm denklemlerim, senin o naif varlığın karşısında birer birer çöktü. Binbir Gece Masalları'nda anlatılan o mucizelerin, Halil Cibran'ın bahsettiği o 'ruhun rüzgarları'nın hala var olabileceğine beni inandırdın.
Güçlü durmak, kimseye muhtaç olmamak bir erdemdir derler; oysa ben senin karşında silahsız kalmanın, o savunmasız mutluluğun ne kadar asil olduğunu gördüm. Modern insanın o sığ gürültüsünden uzak, çölde bir vaha bulmuş gibiyim. Yeniden aşık olmak... Bu duygu, kırk yıldır hiç çalınmamış bir enstrümanın tozunu silip ona ilk kez dokunmak gibi bir şey.
Bu mektubun yanına, dün gece uykumun en lirik yerinde bölünen ve senin için dökülen şu satırları iliştiriyorum."
Binbir masalın içinden süzülüp gelmek gibi.
Bilgece bir sabırla ördüğüm bu soğuk kale,
Senin bir tek tebessümünle, kumlara karıştı şimdi.
Matematik yanıldı, sayılar sustu bu gece,
Bir artı bir, biz etmiyor artık; sonsuzluk bu.
Cibran fısıldıyor kulağıma sessizce:
"Aşk, ruhun kendi kendine gurbetidir," diyor, bu o mu?
Kahvemde tüten duman, senin nefesine karışır,
Çıkarcı dünyadan azade, bir cennet bahçesindeyiz.
Yorgun ruhum, senin çocuksu sevincinle yarışır,
Biz bu asrın içinde, aslında en eski biziz.
Şiir bittiği yerde başlar seninle olan yolculuk,
Edebiyatın sustuğu, kalbin konuştuğu o dem...
Kırk yılın yükü bitti, artık içimde bir ferahlık,
Hoş geldin ruhuma, ey en güzel bilmecem.
***
Cam ve Kadife: Bir Karşılaşma Senfonisi
Şu an tam karşımda oturuyorsun. Aramızdaki masa, modern mobilya sanatının o ruhsuz, köşeli ve soğuk bir örneği; sanki bizi birbirimize yaklaştırmak için değil, mesafeyi matematiksel olarak korumak için tasarlanmış. Etrafımızda cam binalar yükseliyor, insanlar ellerindeki akıllı telefonların ışığında ruhlarını karartıyor ve her şey o kadar "mekanik" ki... Ama ben, senin gözlerine baktığımda bu beton ormanının ortasında, rüzgarın kum tepelerini usulca yerinden oynattığı o uçsuz bucaksız çölü görüyorum.
Gözlemleriyle hayattan keyif alan bir adam için bu ne büyük bir sınav, biliyor musun? Yıllarca duygularımı birer sayı dizisi gibi hizaya soktum, zihnimi dışsal olan her şeyden arındırdım. Şimdi ise karşında, tüm savunma mekanizmaları çökmüş bir haldeyim. Mantığım bana bu ilişkinin risklerini, modern insan ilişkilerinin o kaygan zeminini ve çıkarcı dünyanın her şeyi nasıl hızla tükettiğini fısıldıyor. Ama içimdeki o lirik ses, Halil Cibran'ın dizeleriyle susturuyor rasyonaliteyi: "Aşk sizi çağırdığı zaman, onu takip edin..."
Önümüzdeki fincanlardan yükselen o türk kahvesi kokusu, beni bu metalik zamandan alıp Binbir Gece Masalları'nın kadife karanlığına çekiyor. Şu an seninle bu kafede değil de, bir kervansarayın avlusunda, yıldızların altında oturuyor olabilirdik. Ruhum, bu mekanın sunduğu sahte konforu reddediyor; o, senin varlığının yarattığı o mistik atmosferin içinde kaybolmak istiyor.
Ne garip... Kırk yaşından sonra, güçlü olma zorunluluğunun bir pranga olduğunu seninle anladım. Her şeyi çözmüş, hayatın matematiğini yalamış yutmuş o kibirli entelektüel, senin bir tek cümlenle, bir şiirin ilk mısrası gibi savunmasız kalıyor. Bu bir yenilgi mi? Hayır, bu en büyük zafer. Çünkü bu soğuk ve çıkarcı çağda, hala birine bakarken ruhun titreyebilmesi, en büyük direniştir.
Sen konuşurken, sesin bu mekanın uğultusunu siliyor. Bir çatışmanın tam ortasındayım: Bir yanım hala o eski, yalnız ve sarsılmaz bilge; diğer yanım ise yeniden aşık olmanın o muazzam, titrek ve mutluluk dolu korkusuyla kıvranan bir çocuk. Mekan bizi kalıplara sokmaya çalışıyor, ruhum ise o kalıpları birer birer kırıp senin ruhuna dokunmak için can atıyor.
Şimdi sadece susuyorum. Çünkü bazen en derin edebiyat, iki insanın bir cam masanın iki ucunda, birbirlerinin sessizliğinde kendi hikayelerini okumasıdır.
Gecenin sonunda, o metalik kafenin kapısından çıkıp soğuk sokak lambalarının altında durduğumuzda, zamanın akışı benim için o saniyede dondu. Modern dünyanın sığ vedalaşmalarından birini yapıp sırtımı dönüp gitmem gerekiyordu; rasyonel, güçlü ve meraklı bir adamın yapacağı gibi. Ama kalbim, o ana kadar inşa ettiğim tüm mantık kalelerini birer birer terk ediyordu.
Sen arkana bakmadan kalabalığa karışırken, dilimin ucunda asılı kalan, söyleyemediğim ama ruhumun en derin mahzeninde yankılanan o son mısra şuydu:
"Kırk yıldır bir çölde yürüdüm de, en büyük susuzluğumun senin vahan olduğunu bir veda vaktinde anladım."
O an anladım ki; tüm o okuduğum kalın kitaplar, çözdüğüm karmaşık denklemler ve savunduğum o sarsılmaz felsefeler, senin bıraktığın o boşluğu doldurmaya yetmeyecek. Sen giderken, sadece bir tanışıklığı değil, benim binbir gecelik masalımın mürekkebini de yanında götürüyordun. Çıkarcı dünyanın içinde, hiçbir karşılık beklemeden bir ruhun diğerine bu denli muhtaç olması... İşte benim en büyük şiirim bu sessiz veda oldu.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder